Raarhoek
Het dorp en het gesticht
Maria Schelvis steekt haar neus naar binnen.
‘God, de geur van de separeer. Die herken ik ook uit duizenden. Die sporen van angst, verdriet, woede. Het is zo ontluisterend. Je moest eens weten wat die mensen allemaal op de muren schreven. Dat mensen zo boos kunnen zijn dat je ze met zeven man moest vasthouden om ze plat te spuiten. Vreselijk vond ik het.’
‘Wat schreven de mensen op de muren?’ vraag ik.
Tussen 1974 en 1986 was Jan Smilde, de vader van de auteur, directeur-geneesheer van de Sint Franciscushof, een algemeen psychiatrisch ziekenhuis in de buurtschap Raarhoek. Het van oorsprong katholieke ziekenhuis voor vrouwen werd in de jaren vijftig ontworpen volgens de destijds modernste inzichten van de psychiatrie; psychiatrische patiënten moesten in de veiligheid van hun eigen maatschappelijke werkelijkheid kunnen wonen, werken en recreëren.
Franciscushof bestaat niet meer. In het najaar van 2008 werd begonnen met de sloop van het terrein om plaats te maken voor een villawijk; de tweehonderd patiënten die er nog verbleven moesten verhuizen. Sommigen hadden meer dan veertig jaar in het ziekenhuis gewoond.
Dit boek is het verhaal van een neergang. Het is niet alleen een ontroerende verzameling persoonlijke menselijke drama's maar ook een scherp overzicht van een halve eeuw denken en handelen in de geestelijke gezondheidszorg.
Miek Smilde (1966) is freelancejournalist en schrijver. Ze studeerde Nederlands en rechten en publiceerde in diverse media, zoals het magazine van NRC Handelsblad, Trouw, Intermediair en Psychologie Magazine. In opdracht schreef zij eerder boeken over onder andere de zwervers op Schiphol en de forensisch psychiatrische kliniek Groot Batelaar. Voor meer informatie www.polemiek.com.
Miek Smilde, Raarhoek, ISBN 9789029573764, € 19,95 | Bestel
